मकरंद अनासपुरे

मकरंद अनासपुरे

मक्या या नावाने लोकप्रिय असलेला हा मराठवाड्यातून आलेला हुरहुन्नरी कलावंत . विनोदी  तसेच गंभीर भूमिका देखील अत्यंत चांगल्या प्रकारे करतात . दे धक्का , गुलदस्ता , डाम्बिस , असे अनेक चित्रपट  त्यांचे गाजले आहेत . तरुण वर्गात  लोकप्रिय . संवादाची स्वताची एक वेगळी ढब त्यांनी निर्माण केली आहे . गाढवच लग्न , सावरखेड एक गाव असे त्यांचे चित्रपट पहिले कि हा एकच  अभिनेता आहे असे वाटत नाही . अभिनयातील विविधता आणि अत्यंत बोलका चेहेरा हि त्यांची अभिनयाची वैशिष्ट्ये म्हणावी लागतील .  चित्रपटात काम करतानाच विविध मुलाखती तसेच दूरदर्शन कॅरील कार्यक्रम तसेच अनेक  महोत्सवात ते विनोदी सादरीकरण करतात . 

दामू आन्ना मालवंकर

दामू आन्ना मालवंकर 
जून्या काळात मराठी चित्रपटावर साम्राज्य करणारे विनोदी चरित्र अभिनेते . एक डोळा किंचित तिरका असल्याने त्या विनोदाला एक अंगभूत साथ मिलाली होती असेच म्हणता येइल . दिलीप प्रभावलकर यांचे आधी चिमणराव ही भूमिका करणारे कलावंत . बोलण्यात ठसका , संवादाची वेगळी फेक , डोळ्यांचा भन्नाट वापर  यातून ते प्रेक्षागार हशानि फुलवून टाकित . विनोदी भूमिका करताना गंभीर भूमिका देखिल त्यानी केल्या . कृष्ण धवल चित्रपटाचे एक वेगले व्यक्तिमत्व म्हणून दामू आन्ना हे प्रसिद्द आहेत . अनुनासिक स्वरात बोलने , बोलण्यात वेगळी छटा असे .

दया डोंगरे

दया डोंगरे
मराठी चित्रपट तसेच रंगभूमि या दोंहिमध्ये कार्यरत अभिनेत्री . मॉडर्न दिसणारी , विशेषता खलनायकी भूमिका करणारी एक दर्जेदार , अभिनय संपन्न अभिनेत्री म्हणून त्या प्रसिद्द आहेत . अभिनयात विलक्षण तरबेजपना दिसतो . करारी मुद्रा , देहबोली यातून त्या आपला अभिनय साकार करतात .    रंगभुमिवारिल अनेक नाटकात त्यानी भूमिका केल्या आहेत . सचिन दिग्दर्शित " नवरी मिले नवर्याला " ह्या मधील त्यांची भूमिका छान होती . दूरदर्शनची सुरवात झाली त्या काळात अनेक कार्यक्रम त्यानी केले आहेत . विशेषता चरित्र अभिनेत्री म्हणून त्या प्रसिद्द आहेत .अनेक मराठी नाटके , चित्रपट यात समर्थपणे काम करून त्यांनी स्वताची एक वेगळी ओळख निर्माण केली आहे.  

फैयाज खान

  फैयाज खान 
फैयाज नावाने प्रसिद्द . रंगभूमि तसेच मराठी चित्रपट यात सारखेच योगदान . विशेषता मराठी संगीत नाटके केली आहेत .वसंतराव देशपांडे यांचे बरोबर  कट्यार ........मधे तिने साकारलेली हमीदा ही व्यक्तिरेखा खुप गाजली.  अश्रुंची झाली फुले हे , गुंतता ह्रदय हे अशी अनेक गाजलेली नाटके त्यानी केली आहेत . जयवंत दलवी यांच्या महानंदा कादंबरी वर आधारित त्याच नावाच्या चित्रपटात त्या नायिका होत्या . यातील " मागे उभा मंगेश , पुढे उभा मंगेश " हे गीत खुप गाजले . संयत अभिनय , मोजक्या भूमिका ही त्यांची कारकिर्दीची वैशिष्ट्ये आहेत .

दुर्गा खोटे

दुर्गा खोटे
कृष्ण धवल  चित्रपट युगापासुन  कार्यरत असलेल्या , मराठी आणि हिंदी चित्रपटात सारख्याच  ताकतीने काम करणार्या एक जेष्ठ अभिनेत्री .  सिनेमात काम करणे चांगले नाही अशा जमान्यात सुशिक्षित अशा दुर्गा बाई यानी चित्रपटाला एक घरंदाज अभिनेत्री दिली . सुरुवातीला   नायिका,त्यानंतर आई अणि त्यानंतर आजी ,सासु अशा भूमिका त्यांनी मराठी तसेच हिंदी चित्रपटात केल्या . आपल्या अतिशय लोभस , श्रेष्ठ अभिनयाने त्या नेहमीच गाजल्या .  

कुलदीप पवार

कुलदीप पवार
मराठी चित्रपट स्रुष्टिला लाभलेला मर्द नायक . जावयाची जात ह्या मधून काम करताना त्यांनी आपला रांगडा नायक खुपच छान सादर केला . त्यानंतर नायका बरोबरच खलनायक देखिल त्यानी केले . तसेच काही विनोदी भूमिका देखिल केल्या .  मराठी चित्रपट करतानाच त्यांनी रंगभूमीवर देखिल पाऊल ठेवले . "राजकारण गेल चुलीत" तसेच इतर नाटके त्याची साक्ष आहेत .  आजही ते चित्रपट , रंगभूमि ह्या दोन्ही माध्यमात सारख्याच ताकतीने कार्यरत आहेत .  

विक्रम गोखले

विक्रम गोखले
एक  सशक्त, गंभीर भूमिका करणारा दर्जेदार कलावंत. मराठी चित्रपट अणि रंगभूमि अशा दोन्ही मध्ये सारख्याच ताकतीने वावर . हिंदीत देखिल स्वताची छाप पाडली. आवाजावर विलक्षण पकड़, मुद्रा , डोळे तसेच अकुनच देह्बोलिचा वापर अभिनयात करतात .  नायक तसेच चरित्र अभिनेता म्हणून अनेक भूमिका केल्या आहेत . स्पष्टवक्ता ,स्वतन्त्र विचार ही त्यांची वैशिष्ट्ये आहेत . माहेरची साड़ी ह्या चित्रपटात त्यांची भूमिका गाजली .हिंदीत हम दिल दे चुके सनम मधील करारी बाप त्यानी उत्तम सादर केला आहे . रंगभूमीवर त्यानी अनेक नाटके केली आहेत . प्रसिद्ध सिने अभिनेते स्व. श्री चंद्रकांत गोखले हे त्यांचे वडिल .     

मधु कांबिकर

मधु  कांबिकर 
छोट्या छोट्या भूमिका करीत नायिकेच्या भुमिकेपर्यंत पोचलेली एक गुणी अभिनेत्री . नृत्य हा त्यांचा मुख्य गुण . पूर्वी त्या मुख्य नायिकेच्या मागे नाचनार्या छोट्या भूमिका करीत . तमाशाच्या फडात काम करणारी नृत्यांगना ही त्यांची मुख्य ओळख .    अशा अभिनेत्रिने " शापित " या चित्रपटात केलेली भूमिका अत्यंत गाजली . ह्या चित्रपटाने त्यांच्या अभिनयाची दिशाच बदलली . ह्या चित्रपटात त्यानी आपल्या अभिनयाने गहिरे रंग भरले .हा चित्रपट त्यांच्या आयुष्यात बदल करणारा होता . त्यानंतर त्यांची स्वताची खर्या अर्थाने स्वतन्त्र ओळख निर्माण झाली . आता त्या चरित्र अभिनेत्रीच्या भूमिका करतात .

रत्नमाला

रत्नमाला
दादा कोंडके यांची आये . तोंडात शिवी पण मनाने चांगली अशी आये त्यांनी  दादांच्या अनेक चित्रपटात झोकात रंगविली . त्यांचे सहज सोपे पण रांगडे संवाद रसिकांची दाद घेवुन गेले . त्यापूर्वी चरित्र अभिनेत्री म्हणून त्या गाजल्या . मुद्रा ,डोळे यांचा सहज वापर , बोलका चेहरा याद्वारे त्या सहज सुन्दर अभिनय करीत . चरित्र अभिनेत्री करताना विशेषता त्या सोशिक आई , सासु या भूमिका उत्तम करीत . दादा कोंडके यांच्या बरोबर मात्र त्यांची आई ही भूमिका  कजाग, भांडखोर अशीच असे . रसिकाना त्यांच्या इतर भूमिका माहित असल्या तरी दादा कोंडके यांची आये मात्र कायम लक्षात राहिली आहे .       

आचार्य अत्रे

आचार्य अत्रे
मराठी मानुस ज्या दैवताना मानतो त्यात अत्रे यांचे नाव निश्चित घ्यावे लागेल . श्यामची आई  सारखा चित्रपट काढून त्यांनी मराठीला एक देणगीच दिली आहे . या चित्रपटाला राष्ट्रपति पारितोषिक मिळाले . त्यांचा दूसरा चित्रपट महात्मा ज्योतिबा फुले . हा चित्रपट देखिल राष्ट्रपति पारितोषिक विजेता ठरला . अनेक विनोदी नाटके त्यानी लिहिली . लग्नाची बेडी , साष्टांग नमस्कार ही त्यांची नाटके रंगभूमि गाजवित आहेत . धो धो करून हसवणारा विनोद  एकीकडे   तर संस्कृति दाखविनारे चित्रपट दुसरीकडे अशा दोन्ही प्रकारची टोके समर्थ पणे त्यानी साकार  केली .

गो . नि . दांडेकर

गो . नि . दांडेकर
मराठी  कथा, कादंबर्या त्याच प्रमाणे मराठी नाटक, चित्रपट यात  वेगळ्या कथा लिहिल्या आहेत . त्यांच्या पवना काठाचा धोंडी , जैत रे जैत ह्या कादंबर्या वर चित्रपट निघाले . ह्या मधून त्यांनी ग्रामीण तसेच आदिवासी भाग वेगळ्या  स्वरूपात पडद्यावर साकार केला .  जैत रे जैत मधील गाणी खुपच गाजली . निसर्गात रमणारा, निसर्गाची अवड असणारा नायक , स्फूर्ति देणार्या कथा ही त्यांच्या कथेची वैशिष्ट्ये होत .    

दत्ता भट

दत्ता  भट 
अनेक  मराठी  नाटके , चित्रपट याद्वारे मराठी रंगभूमि तसेच चित्रपट   स्रुष्टिला आपल्या प्रगल्भ अभिनयाने  परिचय करून देणारा चरित्र अभिनेता .नटसम्राट या नाटकातील अप्पासाहेब बेलवलकर ही भूमिका  ताकतीने उभी  करणार्या कमी अभिनेत्यांमध्ये   त्यांची गणना होते . सिहासन या चित्रपटात ग्रामीण आमदार त्यांनी ज्या प्रकारे उभा केला आहे त्याला खरोखर तोड़ नाही . खर्जातिल बोलने , उत्कृष्ट मुद्राभिनय ही त्यांची अभिनयाची वैशिष्ट्ये .  

निवेदिता जोशी सराफ

निवेदिता जोशी सराफ
अशोक सराफ यांच्या पत्नी व प्रसिद्द अभिनेत्री . महेश कोठारे , सचिन  यांच्या अनेक चित्रपटात नायिका , सहनायिका म्हणून काम केले . हिंदीतील अपनापन मधून  चित्रपटात पदार्पण . मराठी नाटके देखिल गाजली . अशी ही बनवा बनवी , धूमधडाका , आमच्या सारखे आम्ही  इ . चित्रपट गाजले . रंगभूमीवर देखिल वेगला ठसा निर्माण केला . मराठी चित्रपट निर्मिती क्षेत्रात उतरून यशस्वी निर्मात्या ठरल्या आहेत . जाहिरात , नाटक , चित्रपट , अशा विविध क्षेत्रात अजूनही जोमाने कार्यरत आहेत . 

रविन्द्र महाजनी

रविन्द्र महाजनी  
मराठी चित्रपट स्रुष्टिला लाभलेला देखणा , रुबाबदार अभिनेता . मराठीला त्यांचे रुपाने एक हिंदीच्या तोडीचा अभिनेता लाभला .  रविन्द्र महाजनी यांची रंजना , उषा नाइक ,आशा काले    यांच्या बरोबर    अनेक चित्रपटात जोड़ी जमली . मुम्बैचा फौजदार , हलदी कुंकू , दुनिया करी सलाम , गोंधलात गोंधळ   या  चित्रपटात त्यांच्या भूमिका गाजल्या .हिंदीत देखिल त्यांनी काही चित्रपट केले . परन्तु त्यात त्यांना यश मिळाले नाही . त्यानी सत्ताधीश नावाचा चित्रपट देखिल निर्माण केला परन्तु तो फारसा चालला नाही . सध्या ते टी .वि .वर काही मालिकेत काम करतात .  

मधु आपटे

मधु आपटे
बोबडे बोल हा एकमेव गुण (?) असुनही  केवळ त्यावर अनेक मराठी तसेच हिंदी चित्रपट करणारे हे  एकमेव  कलावंत असतील . गोंधळ करणे , बोबडे बोलने ह्यावर अनेक चित्रपट करून त्यांनी लोकांचे हुकमी हसे वसूल करून मराठी तसेच हिंदीत स्वतन्त्र ओळख निर्माण केली . मधु आपटे ह्यांच्या भूमिका बहुदा नोकर , गडी अशाच प्रकारच्या असत . त्यांचे कामही खुप काळ नसे . परन्तु त्यात ते आपल्या गोंधळ करणार्या भुमिकेने धमाल अणित . त्यांच्या विनोदाचा प्रकार हा वेगला असे . त्यांच्या भूमिकेत कपट , गंभीर पना याचा लवलेश नसे . प्रामाणिक अशा नोकर किवा गड्याच्या भूमिका ते छान करीत .    

लता मंगेशकर

लता मंगेशकर (२८ सप्टेम्बर १९२९ )




आनंदघन या नावाने लता मंगेशकर यांनी साधी माणसे या चित्रपटास संगीत दिले होते. यात वाद्यांचा खुपच कमी वापर करण्यात आला होता. तरीही या मधील गाणी अतिशय सुरस व कर्णमधुर आहेत.


>>> ऐरनिच्या देवा तुला


>>> माळ्याच्या मल्या मंदी


ही गाणी आजही आवडीने ऐकली जातात ......

सीमा देव

सीमा  देव
सोशिक ,सात्विक भूमिका द्वारे मराठी तसेच हिंदी चित्रपटावर आपली छाप असलेली अभिनय संपन्न अभिनेत्री . आपल्या पति अभिनेता रमेश देव यांच्या सोबत अनेक चित्रपट केले .रमेश देव यांच्या बरोबर चित्रपटात त्यांच्या प्रेमिकेची भूमिका करता करता त्या त्यांच्या जीवनात त्यांच्या अर्धांगिनी झाल्या . हिंदीत देखिल या जोडीने अनेक भूमिका एकत्र केल्या आहेत .  राजा परांजपे यांच्या सोबत जगाच्या पाठीवर मधील त्यांची भूमिका खुपच गाजली . भूमिका करताना मुद्रा ,डोळे यांचा वापर करून त्या आपल्या अभिनयात गहिरे रंग भरतात. हिंदीत आनंद ,संतान या चित्रपटात त्यांच्या भूमिका आजही नावाजल्या जातात .  आजही चित्रपटात कार्यरत आहेत .

रमेश देव

रमेश देव  
नायक , खलनायक , चरित्र अभिनेता , निर्माता , दिग्दर्शक अशा विविध रुपात यशस्वी ठरलेला , मराठी तसेच हिंदी चित्रपटात गाजलेले एक बहुधंगी व्यक्तिमत्व . सुरवातीला त्यांच्या  पत्नी   सीमा देव यांच्याबरोबर जोड़ी जमली .या जोडीने अनेक चित्रपटात नायक नायिका या  भूमिकेत काम केले . दोस्त असावा तर असा , भिग्री हे त्यांचे चित्रपट गाजले . स्वताच्या प्रोडक्शन खाली त्यांनी सर्जा हा  चित्रपट काढला .त्यांचे  चित्रपट हे प्रेरणादायी असतात . नुकताच त्यांचा जेता हा चित्रपट आला होता . चित्रपटात काम करताना त्यांनी नेहमीच खुशमिजाज , आशादायी  व्यक्तिमत्वे  साकारली आहेत .  

मधुकर तोरदमल

मधुकर तोरदमल
मुळ प्राध्यापक . "तरुण तुर्क म्हातारे अर्क" ह्या नाटकाचे लेखक . हे नाटक खुपच गाजले . त्यात ते प्राध्यापक करीत . हा ही ,   हे, ह्या अशा शब्दांचा वापर करून केलेले विनोद खुपच हसवित. याच धर्तीवर नंतर त्यांनी" म्हातारे अर्क बाईत गर्क "हे नाटक काढले ते फारसे चालले नाही . मराठीत ज्योतिबाचा नवस , सिंहासन ह्या चित्रपटात त्यांच्या  भूमिका गाजल्या . आमच्या सारखे आम्हीच या चित्रपटात त्यांनी केलेली भूमिका देखिल गाजली . करारी व्यक्तिमत्व , खर्जातिल आवाज , डोळे ,मुद्रा यांचा वापर ही अभिनयाची वैशिष्ट्ये . ज्योतिबाचा नवस ह्या चित्रपटात काम करताना  दरोड़ेखोराच्या प्रेमात पडलेल्या  मुलीचा कर्तव्यदक्ष इन्स्पेक्टर बाप त्यांनी अप्रतिम साकारला होता .          

महेश कोठारे

महेश कोठारे
बालवयात कारकिर्दीला प्रारंभ . अनेक हिंदी चित्रपट केले . मराठीत लेक चालली  सासराला हयात  ते नायक होते .  त्यानंतर जेनमा नावाची स्वताची संस्था काढून  धूमधडाका हा स्वताचा  पहिला चित्रपट निर्मित दिग्दर्शित केला .हिंदी प्यार किये जा ह्या चित्रपटाशी कथासाम्य असलेला   हा चित्रपट लैंडमार्क ठरला . ह्याच द्वारे  लक्ष्मीकांत बेर्डे ह्यांनी पदार्पण केले . त्यानंतर थरथरात, धडाकेबाज , दे दनादन हे सर्व चित्रपट यशस्वी ठरले . माझा छकुला हा मराठी चित्रपट त्यांनी हिंदीत मासूम ह्या नावाने काढला . त्यांच्या चित्रपटात फँटसी वर जास्त भर असतो . वेगवान कथानक , धमाल गाणी ही त्यांची चित्रपटाची वैशिष्ट्ये आहेत . खतरनाक ,ख़बरदार हे  चित्रपट देखिल चालले . सुरवातीच्या त्यांच्या  चित्रपटात ते स्वता नायक असत . आता चित्रपटात ते एखाद्या तरी सीन मध्ये चमकून जातात . चित्रपटात परोडी सॉन्ग त्यांनीच लोकप्रिय केले .